13
juni
2014
|
00:00
Europe/Amsterdam

Achmea en zeven ziekenhuizen verbeteren darmkwaliteitonderzoek

Achmea en zeven* ziekenhuizen hebben onderzoek gedaan naar de kwaliteit van dikke darmonderzoeken (coloscopieën). Na het vaststellen van de juiste uitkomstmaten en een eerste meting in 2013 hebben de ziekenhuizen al diverse verbeteracties opgepakt. Bij een recente tweede meting bleken de coloscopieën beter uitgevoerd. Zo zijn in 2014 bij zo’n 170 meer mensen goedaardige gezwellen (adenomen) weggehaald die mogelijk waren uitgegroeid tot darmkanker als ze niet waren ontdekt en verwijderd.

 

Jaarlijks ondergaan 200.000 Nederlanders een coloscopie om hun dikke darm te laten onderzoeken. Naast mensen met klachten gaat het sinds dit jaar ook om zo’n twee miljoen mensen vanaf 55 jaar die deelnemen aan het nieuwe bevolkingsonderzoek naar darmkanker. Een coloscopie die goed wordt uitgevoerd, zorgt ervoor dat poliepen en goedaardige gezwellen in een vroeg stadium worden ontdekt. De kans op darmkanker in de tien jaar na een goed uitgevoerde coloscopie is tien tot vijftien keer lager dan wanneer de coloscopie slecht is uitgevoerd.

Om de kwaliteit van de coloscopieën te kunnen beoordelen en verbeteren, hebben de ziekenhuizen met steun van Achmea maatstaven ontwikkeld waarop de onderzoeken onderling te vergelijken zijn. Prof. dr. Peter Siersema, hoofd van de afdeling maag-, darm- en leverziekten van het UMC Utrecht: “Een coloscopie moet voldoen aan een aantal voorwaarden. Na de eerste meting zagen wij dat de darm niet altijd schoon genoeg was. Mensen moeten vóór het onderzoek een aantal liter spoelvloeistof drinken volgens een strikt schema. Gaat dit niet goed, dan is hun darm niet helemaal schoon. Dat maakt het lastiger om het onderzoek goed uit te voeren en afwijkingen te ontdekken.”

Het UMC Utrecht heeft daarom de voorlichting aan patiënten veranderd. “Voorheen gaven wij patiënten een folder mee met uitleg. Tegenwoordig leggen we al op de poli uit wat ze moeten doen en vooral waarom dat zo belangrijk is. Daarnaast loopt sinds kort een project waarin we ze een dag voor het onderzoek opbellen,” aldus Siersema.

Wat is nu het geheim van degenen die het beste presteren? ‘Voor een deel techniek, voor een deel de herkenning van poliepen en voor een deel: het vaak doen’, zegt Bestuursvoorzitter van het Erasmus MC prof. dr. Ernst Kuipers, van origine maag-,darm- en leverarts. ‘Er is een duidelijk verschil tussen dokters die vaak coloscopieën verrichten en dokters die het weinig doen. Je moet dus op de endoscopieafdeling afspreken hoeveel coloscopieën iemand jaarlijks minimaal moet doen. Maar ook afdelingsbeleid speelt mee, zoals de voorlichting aan patiënten of de planning.’

“Het onderzoek heeft ons geleerd dat de kwaliteit van de coloscopie in Nederland onvoldoende werd gemonitord. Dat er grote verschillen zijn tussen endoscopisten onderling en tussen endoscopiecentra. Het is evident dat je enorm van elkaar kunt leren. Alleen al vergelijken leidt tot een kwaliteitsslag. Dankzij de indicatoren is nauwelijks ruimte meer voor interpretatieverschillen.”

Landelijk vervolg

Het onderzoek zit in de afrondende fase. Na de zomer zijn de resultaten gevalideerd waarna Zilveren Kruis Achmea de uitkomsten van de ziekenhuizen voor haar verzekerden transparant maakt. De Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen brengt de geleerde lessen onder de aandacht van haar leden en werkt inmiddels met het Dutch Institute for Clinical Auditing (DICA) aan een database voor coloscopieën. Alle ziekenhuizen die het onderzoek uitvoeren kunnen dan op een eenduidige manier meten en waar nodig verbeteren. Achmea gaat de meting in 2015 als doelstelling stellen bij de inkoop van het kijkonderzoek.

*Erasmus MC, UMC Utrecht, St. Antonius Ziekenhuis Utrecht/Nieuwegein, Deventer Ziekenhuis, Isala, Ikazia ziekenhuis, IJsselland Ziekenhuis​